چکیده
مقدمه و هدف: ارزشیابی تحصیلی نقشی محوری در فرایند یاددهی-یادگیری دارد. در نظام های سنتی، تمرکز بر آزمون و نمره دهی موجب استرس و رقابت ناسالم شده است. به همین جهت در آموزش ابتدایی ایران از رویکرد ارزشیابی کیفی-توصیفی استفاده شده که بر ارائه بازخورد سازنده تأکید دارد. هدف از انجام این تحقیق، بررسی تأثیر ارزشیابی توصیفی بر عملکرد تحصیلی و اعتماد به نفس دانش آموزان ابتدایی از منظر پژوهشی می باشد.
روش شناسی پژوهش: این پژوهش از نوع تحقیقات بنیادی نظری و مروری بوده و روش اجرای آن به صورت مطالعات کتابخانه ای و تحلیلی و توصیفی است و با توجه به رویکرد کیفی، یافته های پژوهش ها تحلیل شد.
یافته ها: یافته های این تحقیق نشان می دهد که اجرای ارزشیابی توصیفی با ارتقای یادگیری و عملکرد تحصیلی دانش آموزان همراه است. همچنین این روش در افزایش انگیزه درونی و مشارکت فعال دانش آموزان مؤثر است. به علاوه، دانش آموزانی که بازخوردهای توصیفی دریافت میکنند اضطراب کمتری تجربه و اعتماد به نفس بالاتری کسب میکنند. پژوهش ها نشان میدهد بازخورد سازنده باعث تقویت احساس ارزشمندی و توانایی در دانش آموز میشود و به تدریج اعتماد به نفس تحصیلی و اجتماعی او را بالا میبرد.
نتیجه گیری: یافته ها حاکی از آن است که ارزشیابی توصیفی به عنوان روش جایگزین و انسان گرایانه، فضای آموزشی را از جو رقابتی به سوی همکاری سوق میدهد و میتواند به بهبود عملکرد تحصیلی و اعتماد به نفس کودکان ابتدایی کمک کند. با این حال، اجرای موفق آن نیازمند آموزش معلمان در فن بازخورددهی و فراهم سازی امکانات لازم است. در نتیجه، پیشنهاد میشود نظام آموزشی با اولویت بخشی به توانمندسازی معلمان و ارتقای زیرساخت ها، ارزشیابی توصیفی را به طور گسترده تری در مدارس ابتدایی به کار گیرد.
کلید واژه ها: ارزشیابی توصیفی، عملکرد تحصیلی، اعتماد به نفس، دانش آموزان ابتدایی.