دکتر علیرضا قاسمی زاد فصلنامه انگاره های نو در تحقیقات آموزشی 2980-9169 5 16 2026 06 22 The Redefined Legal Role and Status of Real Estate Agencies in Legal Acts Concerning Immovable Property with Emphasis on the Law Requiring Official Registration of Immovable Property Transactions بازتعریف نقش و جایگاه حقوقی بنگاه‌های معاملات ملکی در اعمال حقوقی مربوط به اموال غیرمنقول با تأکید بر قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول 73 85 252785 FA عبدالرضا تقی پور کارشناسی ارشد،گروه حقوق، واحد کازرون، دانشگاه آزاد اسلامی، کازرون، ایرانtaghipour.abd1@iau.ac.ir محمد رحیم بهبهانی * گروه حقوق، واحد کازرون، دانشگاه آزاد اسلامی، کازرون، ایران. (نویسنده مسئول). ایمیل: Mohammad.r.behbahani@iau.ac.ir Journal Article 2026 08 11 Introduction and Objective: The Law Requiring Official Registration of Immovable Property Transactions has substantially transformed this framework. This study aims to analyze the legal nature of real estate brokerage and explain the redefinition of the powers, duties, and liabilities of real estate agencies under the new registration regime.<br>Methodology: This study applies a descriptive-analytical legal method. Data were collected through documentary and library research, including the Iranian Civil Code, Commercial Code, Registration Law, Trade Union Law, the Law Requiring Official Registration of Immovable Property Transactions, its implementing regulations, judicial materials, and relevant legal literature.<br>Findings: The findings indicate that the fundamental legal nature of real estate agencies remains based on professional brokerage. Nevertheless, the new legislation significantly limits their traditional authority to prepare ordinary property agreements. Article 3 requires brokers, following preliminary negotiations, to enter the draft agreement into the electronic registration system and refer the transaction to a notary public. Under the amended Article 13 of the implementing regulation, the draft has no contractual legal effect before registration by the notary, and brokers must inform the parties accordingly and refrain from facilitating the exchange of consideration. The legislation also introduces standardized contracts as a distinct electronic mechanism. Furthermore, Article 11 prohibits real estate brokers from preparing ordinary agreements in transactions governed by Article 1 and establishes professional and financial sanctions for violations.<br>Conclusion: The new legal framework does not eliminate real estate agencies; rather, it transforms their position from traditional drafters of ordinary property agreements into regulated professional, informational, and electronic intermediaries within the official registration chain. Consequently, while their traditional contractual authority has been restricted, their professional and regulatory responsibilities have increased. مقدمه و هدف: تصویب قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول و مقررات اجرایی آن، ساختار حقوقی فعالیت بنگاه‌های معاملات ملکی را دگرگون ساخته است. هدف پژوهش حاضر، تبیین ماهیت حقوقی بنگاه‌های معاملات ملکی و تحلیل چگونگی بازتعریف وظایف، اختیارات و مسئولیت‌های آنان در پرتو نظام جدید ثبت رسمی است. <br>روش شناسی پژوهش: . پژوهش حاضر از نظر روش، توصیفی ـ تحلیلی و از حیث شیوه گردآوری اطلاعات، اسنادی و کتابخانه‌ای است و با روش تحلیل حقوقی و مقایسه وضعیت پیش و پس از تحولات تقنینی اخیر بررسی شده‌اند.<br>یافته ها: یافته های پژوهش نشان داد که ماهیت اصلی فعالیت بنگاه‌های معاملات ملکی همچنان مبتنی بر «دلالی» و واسطه‌گری حرفه‌ای است؛ با این حال قانون جدید، نقش سنتی آنها را در تنظیم مستقل اسناد عادی محدود کرده است. ماده ۳ قانون، دلالان معاملات املاک را مکلف کرده است پس از مذاکرات مقدماتی، پیش‌نویس قرارداد را در سامانه ثبت الکترونیک اسناد درج و آن را برای تنظیم سند رسمی به دفتر اسناد رسمی منعکس کنند. مطابق اصلاحات آیین‌نامه ماده ۳ در سال ۱۴۰۴، پیش‌نویس پیش از ثبت توسط سردفتر فاقد آثار حقوقی قرارداد است و دلال باید این امر را به طرفین تفهیم کند. در کنار این مسیر، قانون امکان ثبت اعمال حقوقی در قالب «قراردادهای یکسان» را نیز فراهم ساخته است. ماده ۱۱ قانون نیز تنظیم سند عادی قرارداد توسط بنگاه در معاملات موضوع ماده ۱ را ممنوع و برای تخلف ضمانت اجرای مالی و صنفی مقرر کرده است. <br>نتیجه گیری: در نظام جدید، بنگاه همچنان در ایجاد ارتباط، مذاکرات مقدماتی، بررسی اولیه امکان معامله، ورود اطلاعات و هدایت طرفین نقش اساسی دارد؛ اما مداخله آن باید در چارچوب سامانه‌ها و ترتیبات قانونی انجام شود. http://www.jopre.ir/article_252785_304b8a9348af21c118268f7fa97ec4fa.pdf